Airco · Condensafvoer: waar laat je het water?
Condensafvoer: waar laat je het water?
Een airco die koelt haalt vocht uit de lucht, en dat water moet ergens heen. De route van de condensafvoer bepaalt meer comfort (en vochtellende) dan de meeste offertes doen vermoeden. En wie ook verwarmt, krijgt er aan de buitenkant nog een waterstroom bij: dooiwater.
Hoeveel water, en waarheen
| Condens bij koelen (binnenunit) | op een benauwde dag al gauw enkele liters tot ruim 10 liter |
| Dooiwater bij verwarmen (buitenunit) | rond het vriespunt kan dit oplopen tot tientallen liters per etmaal |
| Afschot van de afvoerleiding | installateurs houden vaak zo'n 1 à 2 cm per meter aan, zonder opwaartse knikken |
| Condenspomp | ruwweg € 100 tot € 250 plus inbouw; hoorbaar en onderhoudsgevoelig |
| Afvoerbuis buiten (bij verwarmen) | 40 mm of ruimer; 32 mm kan bij lichte vorst dichtvriezen |
| Buitenunit boven het maaiveld | 15 tot 20 cm op voetjes of console, met grind of afvoer eronder |
Bron: Consumentenbond · Milieu Centraal · geverifieerd 22 juli 2026.
Vrij verval door de gevel is de koningsroute
Hangt de binnenunit aan of vlak bij een buitengevel, dan loopt het condenswater onder vrij verval door een klein gaatje naar buiten. Geen pomp, geen geluid, geen onderhoud, niets dat kapot kan. Dit is de reden om bij de plaatsing van de binnenunit niet alleen naar de luchtworp te kijken maar ook naar de afvoerroute; een meter opschuiven scheelt soms een pomp.
De condenspomp: soms nodig, nooit gratis
Moet het water omhoog of ver door de woning, dan komt er een condenspompje. Dat werkt prima, maar het tikt of zoemt hoorbaar bij elke leging (vervelend in een slaapkamer), het wil periodiek schoongemaakt worden, en als het stilvalt loopt het bakje over in je interieur. Kies er alleen voor als vrij verval echt niet kan, en vraag waar de pomp komt te zitten en hoe je erbij kunt voor onderhoud.
Op het riool kan, maar alleen met stankafsluiter
Een afvoer op het riool of een bestaande sifon is netjes weggewerkt, maar zonder eigen stankafsluiter (sifon) trek je rioollucht via de condensleiding de unit in. En een sifon die maandenlang droogstaat, buiten het koelseizoen, laat diezelfde lucht alsnog door; een die af en toe wordt bijgevuld of een droge sifon met terugslagklep voorkomt dat. Detail om expliciet op de offerte te vragen.
De kruipruimte is bijna altijd een slecht idee
Het water 'gewoon' de kruipruimte in laten lopen scheelt boorwerk, en je ziet het advies geregeld op offertes. Maar je voegt dan elke zomer structureel tientallen tot honderden liters vocht toe aan een ruimte onder je vloer. Bij een droge, goed geventileerde kruipruimte kán dat goed gaan; bij een kruipruimte die al vochtig is, wel eens water bevat of waarvan de ventilatieroosters (bijvoorbeeld door na-isolatie) dichtzitten, is het vragen om schimmel en optrekkend vocht. Loop er eerst zelf met een zaklamp in voordat je hiermee akkoord gaat.
Isoleer de slang waar hij door koude of warme lucht loopt
Loopt de condensslang door een onverwarmde zolder, een kruipruimte of een schacht, dan gaat hij daar in de zomer aan de buitenkant zélf condenseren: koud water in warme, vochtige lucht. Dat druppelt vervolgens op een plek waar niemand het ziet, tot er een vlek op een plafond staat. Een isolatiekous eromheen kost bijna niets en voorkomt dat. Vraag dit expliciet als de afvoer niet rechtstreeks door de gevel gaat.
Kies een pomp die de airco uitzet in plaats van je vloer nat maakt
Komt er een condenspomp, vraag dan om een model met een niveaubeveiliging: een extra vlotterschakelaar die de airco stilzet zodra het water in het bakje te hoog komt. Zonder die beveiliging is de eerste melding van een vastgelopen pompje het water dat via je wand naar beneden loopt. Met die beveiliging valt de koeling uit en weet je dat er onderhoud nodig is, en dat is de goedkope variant van hetzelfde signaal.
Vergeet het dooiwater van de buitenunit niet
Verwarm je met de airco, dan ontdooit de buitenunit zichzelf regelmatig en komt daar water uit, juist op de koudste dagen. Op tegels of een balkon wordt dat een ijsplaat. Zet de unit daarom op voetjes of beugels boven het maaiveld met een grindbed of afvoer eronder, en leid het water niet over een looppad. Bij vorst mag de condensafvoer zelf ook niet als een lange horizontale slinger buiten liggen, want een bevroren leiding duwt het water terug de unit in. Twee concrete maten helpen daarbij: zet de unit vijftien tot twintig centimeter boven het maaiveld (fabrikanten adviseren minimaal 20 cm, ook tegen sneeuw) en gebruik buiten een afvoerbuis van 40 mm of ruimer, want 32 mm kan bij lichte vorst al dichtvriezen.
Reken je airco-verbruik door → of lees over airco als verwarming.
Meer over airco
- Installatie en plaatsing
- Soorten airco
- Wat kost een airco?
- De buitenunit plaatsen (dak, dooiwater, trillingen)
- Overzicht en rekentool
Veelgestelde vragen
Waar moet het condenswater van een airco naartoe?
Het liefst onder vrij verval door de gevel naar buiten; dat is de route zonder pomp, geluid of onderhoud. Aansluiten op het riool kan ook, maar alleen met een eigen stankafsluiter. De kruipruimte is bijna altijd af te raden, zeker als die vochtig is of slecht geventileerd.
Hoeveel water komt er uit een airco?
Bij koelen op een benauwde dag al gauw enkele liters tot ruim 10 liter uit de binnenunit. Verwarm je ermee, dan produceert de buitenunit bij temperaturen rond het vriespunt dooiwater, en dat kan oplopen tot tientallen liters per etmaal.
Is een condenspomp een probleem?
Het werkt prima, maar het is een compromis: hoorbaar bij elke leging, periodiek schoonmaken, en bij een storing loopt het bakje over. Kies er alleen voor als een route onder vrij verval echt niet lukt, en vraag waar de pomp komt en hoe je erbij kunt.
Waarom druppelt er water uit mijn plafond bij de airco-leiding?
Waarschijnlijk condenseert de condensslang zelf aan de buitenkant, doordat hij door warme vochtige lucht loopt (zolder, schacht, kruipruimte) met koud water erin. Een isolatiekous om de slang lost dat op. Komt het water uit de binnenunit zelf, dan is de afvoer verstopt of staat de unit niet waterpas.
Mag het condenswater in de kruipruimte lopen?
Het gebeurt vaak, maar verstandig is het zelden: je voegt er elke zomer structureel vocht toe onder je vloer. Alleen bij een aantoonbaar droge en goed geventileerde kruipruimte is het te overwegen; bij twijfel is de gevel- of rioolroute de veilige keuze.
Indicatie, geen persoonlijk advies. Het werkelijke verbruik en de opbrengst hangen af van je situatie en apparaat. Zie de methode.
Ontdek verder
Warmtepomp
Een airco kan ook verwarmen: goedkoper, maar beperkter dan een volwaardige warmtepomp.
Bekijk warmtepomp →Subsidies en regelingen
Actueel overzicht van ISDE, BTW-regels en leningen voor verduurzaming, met bron en datum.
Bekijk subsidies →Zonnepanelen
Reken de opbrengst en terugverdientijd voor jouw dak uit via PVGIS, ook na het einde van de saldering.
Bekijk zonnepanelen →Energiescan
Eén scan, één geprioriteerd plan: welke maatregel levert voor jouw woning het meeste op, en in welke volgorde.
Doe de energiescan →Geluid buitenunit
Haalt je buitenunit de wettelijke 40 dB(A)-eis bij de buren? Indicatieve voortoets, met warmtepomp en airco samen opgeteld.
Toets het geluid →Begrippen: SEER (koelrendement) · Single-split en multi-split · F-gassencertificaat (bedrijfscertificaat BRL 100, bekendste instelling STEK) · hele kennisbank
Liever rekenen dan lezen? Naar de airco-rekentool →