Warmtepomp · De warmteverliesberekening: zo werkt hij
De warmteverliesberekening: zo werkt hij
Het juiste vermogen van een warmtepomp volgt uit een warmteverliesberekening: hoeveel warmte verliest je woning op de koudste dag? Elke serieuze offerte hoort daarop gebaseerd te zijn. Zo werkt de berekening, zo kom je eraan, en zo maak je zelf alvast een eerste schatting.
De warmteverliesberekening in het kort
| Ontwerpbuitentemperatuur (NL) | ongeveer -10°C |
| Norm voor woningen | ISSO 51 |
| Vuistregel uit je gasverbruik | gasverbruik (m³) ÷ 1650 × 8 ≈ benodigd kW |
| Hoort bij een all-electric offerte | ja, vraag ernaar |
Bron: ISSO · Milieu Centraal · geverifieerd 18 juli 2026. Modelaannames: zie de methode.
Wat de berekening doet
Een warmteverliesberekening telt op hoeveel warmte je woning kwijtraakt als het buiten op z'n koudst is (in Nederland rekent men met ongeveer -10°C). Dat verlies bestaat uit twee delen: warmte die door de schil weglekt (muren, dak, vloer en ramen: oppervlak × isolatiewaarde × temperatuurverschil) en warmte die nodig is om verse ventilatielucht en kierlucht op te warmen. De som per ruimte bepaalt twee dingen: het totale vermogen dat je warmtepomp moet leveren, én hoeveel warmte elke radiator of vloergroep per ruimte moet afgeven. Dat tweede is net zo belangrijk: het vertelt of je huidige radiatoren volstaan bij een lagere aanvoertemperatuur.
Wie hem maakt
De installateur. Bij een serieuze all-electric offerte hoort een warmteverliesberekening volgens ISSO 51, meestal na een schouw waarbij de ruimtes en de isolatie worden opgenomen. Staat er geen berekening onder je offerte, maar wel 'we nemen voor de zekerheid een maatje groter', beschouw dat dan als een rode vlag: een te grote warmtepomp slaat kort aan en uit (pendelen) en draait daardoor juist onzuinig. Vraag de berekening gewoon op; wie hem gemaakt heeft, laat hem graag zien.
Zelf een eerste schatting maken
Je werkelijke gasverbruik ís je warmteverlies in de praktijk, dus daar kun je zelf al veel mee. De vuistregel: deel je jaarlijkse gasverbruik door 1650 en vermenigvuldig met 8, dan heb je grofweg het benodigde vermogen in kilowatt bij -10°C. Bij 1.500 m³ gas kom je zo op ongeveer 7 kW. Wil je het iets preciezer, haal dan eerst het warmwaterdeel van je verbruik af (douchen en bad, grofweg 150 tot 300 m³ per jaar voor een gemiddeld huishouden) en reken alleen de rest om. En isoleer je nog vóórdat de warmtepomp komt, reken dan met het lagere verbruik dat je daarna verwacht, anders koop je een maat te groot.
De dubbelcheck van een goede berekening
Een sterke warmteverliesberekening klopt van twee kanten. De papieren som (schil plus ventilatie, op basis van oppervlaktes en isolatiewaarden) en de som uit je werkelijke verbruik horen in dezelfde buurt uit te komen. Schelen ze fors, dan klopt er ergens een aanname niet, bijvoorbeeld te optimistische isolatiewaarden of een stookgedrag dat anders is dan aangenomen. Vraag de installateur om beide kanten te laten zien; dat gesprek is meteen een goede test van het vakmanschap.
Reken je warmtepomp door → of doe de kiesgids: welke past bij mij.
Meer over warmtepompen
- Welk vermogen heb je nodig?
- Niet overdimensioneren
- Afgiftesysteem
- Installateur en offerte
- Overzicht en rekentool
Veelgestelde vragen
Wat is een warmteverliesberekening?
Een berekening van hoeveel warmte je woning verliest op de koudste dag (ongeveer -10°C), opgeteld uit het verlies door de schil en het opwarmen van ventilatielucht. Hij bepaalt het benodigde vermogen van je warmtepomp én de benodigde warmteafgifte per ruimte.
Wie maakt de warmteverliesberekening?
De installateur, volgens de ISSO 51-norm, meestal na een schouw. Hij hoort bij elke serieuze all-electric offerte; vraag hem op als hij ontbreekt.
Kan ik zelf mijn warmteverlies schatten?
Ja, grofweg: deel je jaarlijkse gasverbruik door 1650 en vermenigvuldig met 8 voor het benodigde vermogen bij -10°C. Preciezer wordt het als je eerst het warmwaterdeel van je verbruik aftrekt, en rekent met het verbruik ná eventuele isolatie.
Mijn offerte heeft geen warmteverliesberekening, is dat erg?
Het is een rode vlag. Zonder berekening wordt het vermogen gegokt, meestal aan de ruime kant, en een te grote warmtepomp pendelt en draait onzuinig. Vraag de berekening op voordat je tekent.
Indicatie, geen persoonlijk advies. De werkelijke besparing en het rendement hangen af van je woning en installatie. Zie de methode.
Ontdek verder
Isolatie
Een warmtepomp werkt het best bij een lage warmtevraag. Isoleer daarom eerst.
Bekijk isolatie →Zonnepanelen
Eigen zonnestroom verlaagt de stroomkosten van je warmtepomp.
Bekijk zonnepanelen →Subsidies en regelingen
Actueel overzicht van ISDE, BTW-regels en leningen voor verduurzaming, met bron en datum.
Bekijk subsidies →Warmtepomp of gas?
Cv-ketel houden, hybride of volledig van het gas af: totale kosten over 15 jaar, inclusief ISDE en ketelvervanging.
Vergelijk de drie routes →Warmtepompboiler
Warm tapwater zonder gas: reken de besparing van een warmtepompboiler ten opzichte van de cv-ketel uit.
Bekijk warmtepompboiler →Airco
Koelen in de zomer, verwarmen in de winter: een airco is een lucht-lucht warmtepomp die als hoofdverwarming van een kamer flink gas bespaart.
Bekijk airco →